سیری بر نگارش تحلیل فیلم

نگارش تحلیل فیلم | درس بیست و ششم: ایجاز و ساختارهای جمله ای متنوع

زمانی که اولین پیش نویس خود را بر مبنای یادداشت ها و بازاندیشی های شخصی می نویسید برای یافتن واژه دقیق یا موجزترین عبارت ها زیاد تلاش نکنید. در این مرحله هدف شما این است که نظریات خود را تا آنجا که ممکن است کامل و به سرعت بر روی کاغذ پیاده کنید. زمان تصحیح و سلیس و روان کردن جملات معمولا وقتی است که شما به ویرایش آن پیش نویس می پردازید.

جملات موثر

ایجاز

تحلیلگر یا نویسنده باید دو هدف کلیدی مربوط به سبک نگارش را سرلوحه کار خود قرار دهد: ایجاز و جذابیت.

ایجاز یعنی به دقت بیان کردن همه آنچه باید بگویید و دورریختن واژگان و اصطلاحاتی که اطلاعاتی به مطلب شما نمی افزایند و هیچ مقصود سبک شناسانه ای را هم برآورده نمی کنند.

بسیاری از نویسندگان در راه یافتن واژگان، گرفتار می شوند و از ارائه جملاتی که به اندازه لازم و کافی روشن باشند، عاجزند. در یک چنین شرایطی بازگشت به خلاصه رئوس مطالب و اندیشیدن به ایده های تان از منظر تصاویر و سکانس های ویژه به جاری شدن جملات کمک خواهد کرد. عکس این مسئله نیز به همان اندازه دردسرساز است: گاهی اوقات نویسنده ای که با شیوه ای بی نظم و آشفته سیلی از واژگان را بر روی کاغذ سرازیر می کند، خود از فهم معنای جملاتی که در طول تحلیل خود به کار برده ناتوان است. یک نگاه نقادانه به خوبی متوجه می شود که این جمله سرشار از لفاظی های بی مورد است:

صحنه های دشوار و پرزحمت بسیاری در فیلم مفتون(۱۹۷۵) ساخته لینا ورت مولر وجود دارند که به فیلم کیفیتی اپرایی می بخشند.

نویسنده با کمک حذف و ایجاز می تواند این مطلب را به این صورت ویرایش کند:

فیلم مفتون(۱۹۷۵) ساخته لینا ورت مولر اثر اپرایی دشواری است.

شما به طور معمول می توانید با جستجو و یافتن روند کلامی، ساختارهای زبانی، به کاربردن جملات مجهول یا کلمات توصیفی صرف، بدون ایجاد تغییر در مفهوم جمله، لفاظی هایی از این نوع را حذف کنید. به مثال زیر دقت کنید:

علی رغم نقش کاملا مهم و اصلی دیالوگ که فیلم از طریق آن ارتباط برقرار می کند، یکی از مغفول مانده ترین و نادیده گرفته شده ترین بخش ها در مطالعات پژوهشی سینما نشان دادن گوناگونی های بسیار و تفاوت های محسوس در چگونگی کاربرد دیالوگ در فیلم است و اینکه کارکردهای آن در طول تاریخ و به گونه ای تاثیرگذار از یک کارگردان تا کارگردانی دیگر چگونه به سرعت تغییر یافته است.

بدون از دست رفتن اطلاعات متن می توان نسخه ای بهتر و موجزتر از آن ارائه کرد:

دیالوگ علیرغم نقش اصلی اش در فیلم، سیر تکامل آن در سینما و کارکردهای گوناگونش توسط کارگردانان مختلف، در اغلب پزوهش های سینمایی مورد غفلت قرار گرفته است.

ساختارهای جمله ای متنوع

یک سبک نگارشی جذاب، به چیزی بیش از موضوعی جالب نیاز دارد. یک چنین سبکی، نیازمند شیوه معرفی موضوع در جملاتی است که بر دستمایه شما به بهترین نحو ممکن تاکید کنند و آن را سر و سامان دهند. چرا که حفظ علاقه خواننده که هدف همیشگی هر نویسنده ای است در گرو جملاتی است که تحلیل شما را در تاثیرگذارترین شکل ممکن به نمایش بگذارند. برخی از نویسندگان بدون فکر و برنامه ریزی به بحث در مورد موضوع خود می پردازند، به طور طبیعی و با زبانی ساده مطالب مهم خود را در بستر نثری سرزنده و با طراوت عرضه می کنند. با وجود این اغلب ما تمایل داریم خود را در میان شیوه های کسالت بار سبکی ای گرفتار سازیم که متداول ترین نمود آن در نوشته های دانشجویی، استفاده یکنواخت و خسته کننده از جملات بیانی ساده است. برای رهایی از این یکنواختی چندین استراتژی سبکی وجود دارد که به انعطاف پذیرتر کردن جملات و تاثیرگذاری بیشتر آن ها کمک می کند:

توازی ها یا همانندسازی ها توجه را به سمت یکسان دانستن دو یا تعداد بیشتری نظریه یا اطلاعات و رابطه میان آن ها جلب می کنند:

فیلم های هالیوودی سه هدف دارند: سرگرم کردن، پولساز بودن و تبلیغ شیوه ای از زندگی.

حروف عطف همپایگی دو جمله مرتبط را با یک حرف ربط(و، اما، یا …) به هم متصل می کنند و در نتیجه جمله ای مرکب حاصل می شود و به لحاظ آهنگ کلام، تنوعی در الگوهای جمله بندی شما به وجود می آید:

فیلم های هالیوودی عمدتا به معنای آثاری سرگرم کننده و پولساز مطرح هستند و تبلیغ شیوه زندگی هدف کمتر آشکار آن هاست.

ساختار جمله ای پایه و پیرو، دو یا تعداد بیشتری جمله یا نکته را در قالب جمله ای پیچیده ترکیب می کند و با هدف تاکیدی دوباره بر برخی نکات و تکیه بر دیگر مطالب، بازگو کننده نظریات است:

گرچه فیلم های هالیوودی هدف شان سرگرم کردن و تبلیغ شیوه ای از زندگی است، کارکرد عمده آنها پولساز بودن است.

نویسنده متن زیر در ساختارهای جمله ای یکنواخت گرفتار شده و نوشته او ناپیوسته و کسل کننده است:

اینگمار برگمان از پیشگامان سینمای سوئد است. او از سال ۱۹۴۴ در عرصه فیلم و تئاتر فعالیت کرده است. معروف ترین فیلم او به احتمال زیاد هفتم(۱۹۵۷)است. این فیلم علائق مخصوص برگمان را با دل نگرانی های اجتماعی و اعتقادی بشر به نمایش می گذارد. پیچیده ترین فیلم او به لحاظ دیداری پرسونا(۱۹۶۶) است . این فیلم به طور خاص با مرتبط ساختن آن دل نگرانی با تصاویر، شخصیت ها و سینما به بررسی آن می پردازد.

نویسنده با ویرایش این جملات و استفاده از توازی ها، حروف ربط یا عطف همپایگی و جملات پایه و پیرو، می تواند مطالب خود را به شیوه ای بسیار تاثیرگذارتر و موجزتر انتقال دهد:

اینگمار برگمان، فعال عرصه فیلم و تئاتر از سال ۱۹۴۴ فیلمساز پیشگام سوئدی است. گرچه فیلم مهر هفتم(۱۹۵۷) معروف ترین اثر او محسوب می شود، پیچیده ترین ساخته او به لحاظ دیداری پرسونا(۱۹۶۶) است. در حالی که فیلم نخست علائق خاص برگمن را با دل نگرانی های اجتماعی و اعتقادی بشر به نمایش می گذارد، دیگر اثر او این دل نگرانی را با ایجاد ارتباط میان تصاویر، شخصیت ها و سینما بررسی می کند.

نویسنده علاوه بر کمی موجزترکردن جملات، آن ها را تاثیرگذارتر هم کرده است: در جمله اول با کاستن از اطلاعاتی که در مورد گذشته برگمن اهمیت کمتری دارند؛ در جمله دوم با ایجاد عبارت های پایه و پیرو و موازی و همانند، مقایسه دو فیلم برگمن و قراردادن فیلم کمتر محبوب مهر هفتم در مرتبه ای پایین تر از دیگری. جملات اصلی به شیوه های بسیاری می توانست از نو نوشته شود. ساختار آن ها نه فقط با ایجاز بلکه باید با در نظر گرفتن آنچه نویسنده دوست دارد بر آن تاکید کند، تعیین شوند.

زمانی که اولین پیش نویس خود را بر مبنای یادداشت ها و بازاندیشی های شخصی می نویسید برای یافتن واژه دقیق یا موجزترین عبارت ها زیاد تلاش نکنید. در این مرحله هدف شما این است که نظریات خود را تا آنجا که ممکن است کامل و به سرعت بر روی کاغذ پیاده کنید. زمان تصحیح و سلیس و روان کردن جملات معمولا وقتی است که شما به ویرایش آن پیش نویس می پردازید. فرصتی که باید با نگاهی دقیق تر، به چگونگی ارتقا و بهبود سطح کیفی نوشته خود بپردازید.

نویسنده: حسین خداپرست

با الهام و تلخیص از:کتاب راهنمای نگارش تحلیل فیلم (نوشته تیموتی کوریگان؛ ترجمه: مزدا مراد عباسی)


دروس قبلی از این سیر: 

+نگارش تحلیل فیلم | درس بیست و پنجم: لحن و کلیشه در نقد فیلم

+نگارش تحلیل فیلم | درس بیست و چهارم: واژگان مناسب و شیوه بیان ملموس

+نگارش تحلیل فیلم | درس بیست و سوم: تعیین رئوس مطالب در نقد فیلم

 

 

0



نظری ثبت کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*
*