پرونده ویژه 36امین جشنواره فیلم فجر/ مرور فیلم «به وقت شام»

به وقت جهان

آخرین ساخته ابراهیم حاتمی کیا بر خلاف گذشته، بیشتر از آنکه مخاطب را درگیر شخصیت ها بکند درگیر حوادث و محیطش می کند. فیلم شخصیت محور نیست، حادثه محور و اکشن است.

منتقد: امیرحسین خیراندیش (امتیاز: ۴.۵ از ۵)

مسئله ی مهمی در سینما و هر حوزه استراتژیک دیگری مطرح است و باید به آن مفصلا پاسخ داد. آیا برای رقابت یا حتی مقابله با امریکا باید امریکایی شد؟ آیا اصلا امریکا مجالی جز امریکایی شدن برای ما گذاشته است؟ پاسخ این سوالها البته در حوصله ی این یادداشت کوتاه نیست و با فرض اینکه پرداختن به سینمای بلاک باستری و بیگ پروداکشن از اساس برای سینمای ایران غلط نیست به سراغ «به وقت شام» میرویم!

آخرین ساخته ابراهیم حاتمی کیا بر خلاف گذشته، بیشتر از آنکه مخاطب را درگیر شخصیت ها بکند درگیر حوادث و محیطش می کند. فیلم شخصیت محور نیست، حادثه محور و اکشن است. اکشنی که اتفاقا برخلاف سینمای اکشن عقب مانده ایران، کاملا پذیرفتنی از آب در آمده. در نقاط حساس فیلم مثل وقتی که هواپیما از باند بلند میشود صدای آه کشیدن کل سینما را میشنوید، این یعنی فیلم به نحوی باور پذیر است که نفس مخاطب را در سینه حبس می کند!

اما با وجود پیشرفت تکنیکی قابل توجه «به وقت شام»، دیگر خبری از شخصیت پردازی فوق العاده حاج کاظم «آژانس شیشه ای» یا تغییر و تحول چمران «چ» نیست. به نظر، حاتمی کیا وقت نداشته به شخصیت پردازی و دیالوگ های ماندگارش بپردازد و در عوض سعی کرده تصاویر ماندگار خلق کند. سینمای جدید او هرچند عمق سابق را ندارد و عقب نشینی از سبک منحصر به فردش است، اما به هرصورت دورخیزی است برای مخاطب جهانی. مخاطبی که به دلایل جغرافیایی و فرهنگی اصلا قادر به درک فیلم هایی مثل ارتفاع پست و بادیگارد نیست ولی با تصویرسازی گیرا و کامل این فیلم از داعش، میتواند به راحتی با آن ارتباط بر قرار کند.

پاشنه آشیل «به وقت شام»، ضعف در شخصیت پردازی کاراکتر اصلی، یعنی بابک حمیدیان است. این فیلم قرار است نقش گذار در مجموعه آثار حاتمی کیا را بازی کند؛ گذار از قهرمان نسل قبل به قهرمان نسل جدید. متاسفانه اما گذار بابک حمیدیان از شخصیتی مردد و مشکوک به قهرمان فیلم به قوت سینمای حاتمی کیا نیست.

با وجود عقب نشینی حاتمی کیا و ضعفی که بعضا در شخصیت پردازی فیلم دیده می شود، این فیلم شاید از معدود آثار جشنواره ۳۶ ام است که خصوصیات یک فیلم خوب و یک سینمای واقعی را به نحو احسن دارد. در واقع «به وقت شام» نقطه عطفی در تاریخ سینمای ایران به حساب می آید؛ فیلمی اکشن و جذاب با تعلیق های طولانی که فقط برای مخاطب ایرانی نیست و برای مخاطب جهانی ساخته شده!

 

0



نظری ثبت کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*
*